Kacheltje naast het bed: waarom een matras zo snel vlam vat

Waarom een matras zo snel vlam vat

Een bed is eigenlijk een grote stapel brandbaar materiaal. De meeste matrassen bestaan voor een groot deel uit schuim of polyester, en daarop liggen een dekbed, kussens en lakens. Raakt een gloeiend hete kachel dat materiaal, of staat hij er te lang vlak naast, dan warmt het textiel op tot het begint te smeulen of te branden. Dat gaat stil en kan uren duren, en wie slaapt, ruikt de rook niet. In ons eerdere stuk over brand in de slaapkamer voorkomen lees je meer over hoe zo’n smeulbrand zich door een matras vreet.

Een kachel naast het bed heeft daarbij een extra risico dat in een woonkamer minder speelt. Je ligt er vlak naast, je slaapt, en een dekbed dat ’s nachts van het bed glijdt, komt zo tegen het toestel aan. Een kachel die omvalt, door een kat, een kind of je eigen voet als je ’s nachts naar de wc gaat, ligt dan meteen tegen het beddengoed.

Wat de brandweer adviseert

De Belgische Brandweer Westhoek is er duidelijk over. Houd minstens een meter afstand tussen een verwarmingstoestel en alles wat kan branden, en leg nooit beddengoed, dekens of kleding op of vlak bij een kachel. Wil je hem verplaatsen, zet hem dan eerst uit en laat hem afkoelen.

Brandweer Nederland wijst daarnaast op de stekker. Een elektrisch kacheltje is een grote stroomverbruiker en hoort rechtstreeks in het stopcontact, niet in een stekkerdoos of aan een kabelhaspel. Moet je toch een haspel gebruiken, rol die dan helemaal uit, want een opgerolde kabel kan te warm worden. En een toestel moet zijn warmte kwijt kunnen, dus zet er niets tegenaan en hang er geen kleren over om te drogen.

Zo gebruik je een kachel in de slaapkamer veiliger

Uit die adviezen volgt een handvol gewoontes die je zelf makkelijk aanhoudt.

• Warm de kamer op voordat je gaat slapen, en zet de kachel dan uit. Een slaapkamer hoeft ’s nachts niet warm te zijn. De meeste mensen slapen juist beter in een koele kamer onder een goed dekbed.
• Zet hem op een vaste plek, minstens een meter van het bed. Niet tussen bed en nachtkastje en niet op de route naar de deur, waar je er ’s nachts tegenaan loopt.
• Kies een stabiel model. Een kachel met een brede voet of een kantelbeveiliging, die zichzelf uitschakelt als hij omvalt, is in een slaapkamer de veiligste keus. Kijk daar naar bij het kopen.
• Stekker direct in het stopcontact. Geen stekkerdoos, geen verlengsnoer achter het bed langs.
• Nooit iets eroverheen. Geen handdoek, geen kleren die nog moeten drogen, geen deken die je er even over legt.
• Houd hem schoon. Stof op en in een kachel kan gaan schroeien. Zuig hem af en toe af, uiteraard als hij uit staat en afgekoeld is.

Een gaskachel, een petroleumkachel of een toestel op bio-ethanol hoort niet in een slaapkamer. Bij zulke toestellen komt koolmonoxide vrij, en die merk je in je slaap niet op. Brandweer Westhoek raadt in elke ruimte met zo’n verbrandingstoestel een koolmonoxidemelder aan, in een slaapkamer op hoofdhoogte.

Warm slapen zonder kachel

Vaak heb je dat kacheltje helemaal niet nodig. Wie het ’s nachts koud heeft, is meestal beter af met warmte in het bed dan in de kamer. Een kruik of een elektrische deken die je voor het slapengaan aanzet en daarna uitschakelt, warmt precies de plek waar je ligt. Welke van de twee het veiligst is en wat ze aan stroom kosten, lees je in elektrische deken of kruik. Daarnaast maakt een warmer dekbed veel uit. Op de TOG-waarde zie je hoe warm een dekbed is, en in de winter kies je die een stuk hoger dan in de zomer. Ook bedsokken en flanellen lakens helpen meer dan je denkt.

Blijft de slaapkamer echt te koud, ook met de radiator aan, kijk dan eerst naar de oorzaak. Tocht het bij het raam, is de radiator te klein of staat de thermostaat in die kamer laag? Daar los je meer mee op dan met een kacheltje naast het bed.

En als het toch misgaat

Zorg dat er een werkende rookmelder hangt op de overloop, en liefst ook in de slaapkamer zelf. Ruik je een schroeilucht of zie je rook, haal dan de stekker eruit als dat veilig kan, sluit de deur van de kamer achter je, ga naar buiten en bel 112. Probeer een brandend matras niet zelf te blussen en ga niet terug naar binnen. Ook een brand die gedoofd lijkt, laat je door de brandweer controleren.